Profesor Jan Miodek, językoznawca i popularyzator polszczyzny, w rozmowie z Tomaszem Gumułą opowiadał o młodości, doświadczeniach historycznych oraz o współczesnych wyzwaniach języka; Feminatywach, zapożyczeniach i sporach o dialekty. Rozmowa odsłoniła zarówno naukową pasję, jak i osobisty świat człowieka, dla którego język jest mostem między pamięcią, codziennością i tożsamością, a każde słowo niesie w sobie historię i sens.
Młodość, która ukształtowała profesora
Rozmowa rozpoczęła się od powrotu do lat młodości profesora Jana Miodka i wspomnień związanych z rokiem 1968. To czas, który miał istotny wpływ zarówno na jego drogę naukową, jak i osobistą wrażliwość. Rok ten zapisał się również w historii Polski jako moment silnych napięć społecznych i politycznych. Jednym z symbolicznych wydarzeń było zdjęcie z afisza Dziadów w Teatrze Narodowym w Warszawie. W połączeniu z kampanią antysemicką stało się ono impulsem do protestów studenckich i wydarzeń Marca ’68. Profesor Miodek opowiadał o tym, jak te doświadczenia wpłynęły na jego myślenie o języku, edukacji i roli słowa w życiu publicznym. Wspominał także swoje pierwsze kroki w świecie akademickim, które wymagały zarówno determinacji, jak i konsekwentnej pracy.
Współczesne problemy języka polskiego i spór o język śląski
W kolejnej części rozmowy profesor odniósł się do aktualnej kondycji języka polskiego. Mówił o feminatywach, zapożyczeniach, anglicyzmach oraz o języku używanym w debacie publicznej. Zwracał uwagę na to, jak język zmienia się wraz z użytkownikami, a spory wokół słów często odzwierciedlają głębsze napięcia społeczne. Szczególne miejsce w rozmowie zajął temat języka śląskiego. Profesor Miodek odniósł się do emocji, jakie budzi on w przestrzeni publicznej oraz do pytania, które od lat powraca w debatach językowych: czy język śląski należy postrzegać jako język regionalny, czy jednak jako dialekt? Odpowiadając, podkreślał znaczenie historii, tożsamości i społecznego kontekstu języka.
Profesor Jan Miodek – prywatnie
Ostatnia część spotkania odsłoniła bardziej osobisty wymiar rozmowy. Profesor Jan Miodek mówił o codzienności, czasie wolnym, sporcie i drobnych przyjemnościach, które porządkują dzień poza pracą naukową. Wspominał także Wrocław – miasto, które od lat jest dla niego ważnym miejscem i swoistą przystanią życia.
To spotkanie przypomina, że autorytet nie musi oznaczać dystansu, a język, choć bywa przedmiotem sporów, przede wszystkim służy porozumieniu. Rozmowa z profesorem Janem Miodkiem jest zaproszeniem do uważnego słuchania: słów, ludzi i miasta, w którym wybrzmiewają. Wywiad przeprowadził Tomasz Gumuła, możecie posłuchać go na naszym radiowym Spotify.
tekst: Tomasz Gumuła, red. Krystyna Szpunt, Dominika Kubat
