Historia do usłyszenia. Wrocław OdNowa – 1945 i potem

Historia do usłyszenia. Wrocław OdNowa – 1945 i potem
Gdy Breslau przekształciło się we Wrocław historia i dotychczasowe dokonania tego miasta nie zniknęły. Okres przejścia, jak i losy powojennego miasta zdają się spoglądać na nas z bardzo odległych czasów. Warto jednak przypominać i pamiętać o tej historii. Pomoże nasz cykl Wrocław OdNowa – 1945 i potem. 

 

W pierwszej odcinku cyklu powstającego przy współpracy ze studentami Historii w Przestrzeni Publicznej na Uniwersytecie Wrocławskim oraz ośrodkiem Pamięć i Przyszłość, wysłuchamy rozmowy Marka Pyzowskiego oraz dr Joanny Hytrek-Hryciuk. Temat będą Hohenzollernowie, a w zasadzie ich pomniki, które zniknęły z okolic Rynku i ul. Świdnickiej. Gdzie się podziały? Tego dowiemy się z pierwszego odcinka zatytułowanego Losy trzech wrocławskich pomników.

Zaczynali od nowa ludzie. Zaczynały od nowa bary. Stawiano nowe pomniki i puszczano w kinie nowe filmy. Po staremu jednak chciano wychować dzieci, bezpiecznie zamieszkać, obejrzeć wystawę. Jak wyglądało życie w mieście wyjątkowego w dziejach eksperymentu – całkowitej wymiany mieszkańców. Jakie były wojenne i powojenne losy polskich mieszkańców Breslau? Tego dowiemy się z rozmowy Piotra Muszyńskiego z prof. Tomaszem Głowińskim.

Wrocław i Lwów. Zachód i wschód. Dwa różne miasta o jednym wspólnym mianowniku, ludziach. Czy faktycznie przybysze z Lwowa przyczynili się do odbudowy Wrocławia? Nie tylko tej architektonicznej, ale również kulturowej? Skąd wziął się mit, że skoro Wrocławianin to pewnie ze Lwowa, świetnie ubrany w żart „Pan z Wrocławia? Bo ja też ze Lwowa!”. Odpowiedzi na te i wiele innych pytań pojawią się w rozmowie Macieja Niemyjskiego z doktor Wiktorią Malicką.

Gdy rzeką płynącą środkiem miasta przebiega nowo ustanowiona granica między, co dzieje się z jego mieszkańcami? Jak dwa nowe byty miejskie mają funkcjonować w powojennych warunkach, wypełnione uchodźcami i połową infrastruktury komunalnej po jednej stronie, a połową po drugiej? Jak wrogowie sprzed kilku lat mogą dojść do porozumienia? Jaką rolę miał w tym Związek Radziecki? Rozmowa pomiędzy Profesorem Grzegorzem Straucholdem i Michałem Steńko odpowie na te i inne pytania dotyczące Zgorzelca i granicy na Odrze i Nysie Łużyckiej.

Po wojnie Wrocław stał się stolicą szabru. Zniszczone miasto kryło w sobie wiele cennych przedmiotów, pozostawionych przez byłych mieszkańców. Porzucone mienie zagarniano, a część z niego odsprzedawano, by zdobyć środki potrzebne do życia. Szaberplac wędrował po planie powojennego Wrocławia – od placu Nankiera, przez Plac Grunwaldzki, po Plac Nowy Targ. Na Placu Grunwaldzkim znajdowało się bodaj największe targowisko na całym Śląsku. Przyciągało ono najrozmaitszych ludzi z całego miasta, a także spoza jego granic – handlowali tam nie tylko polscy pionierzy, lecz także sowieccy żołnierze i Niemcy, sami wyprzedający swe mienie, aby przeżyć. Można tam było kupić wszystko – jak i wszystko sprzedać. Szaberplace funkcjonują w pamięci społecznej Wrocławia po dziś dzień, stając się tematem rozmaitych tekstów kultury – w tym i niniejszego odcinka podcastu. Rozmawiają prof. UWr dr hab. Joanna Nowosielska-Sobel i Karolina Frydel.

Słuchaj nowych odcinków audycji Wrocław OdNowa na naszej antenie w każdą niedzielę o godzinie 9:00.